چكيده
سابقه و هدف :مقابله روشي است كه فكر كردن و رفتار كردن با آن شيوه به مردم كمك مي‌كند تا اثرات استرس را كاهش داده و نيز از هيجانات ناشي از آن بكاهند. مقابله مذهبي روشي است كه انسان‌ها از شعائر و عقايد مذهبي جهت مقابله با مشكلات و فشارهاي زندگي بهره مي‌گيرند. پيچيدگي زندگي در قرن اخير باعث شده است كه انسان به طور مداوم در مقابل ناملايمات از خود سازگاري نشان دهد و اضطراب شايعترين اختلالي است كه در مقابل ناسازگاري‌ها بروز مي‌كند.

مواد و روش ها : پژوهش حاضر به روش توصيفي باهدف تعيين مقابله مذهبي و ميزان اضطراب در دانشجويان دانشگاه علوم پزشكي مازندران در سال تحصيلي 78-79 انجام شده است. نمونه‌هاي پژوهش 316 دانشجو بودند كه به روش نمونه‌گيري تصادفي طبقه‌بندي شده، انتخاب گرديدند. ابزار پژوهش در اين بررسي پرسشنامه مشخصات (15 سؤال)، پرسشنامه اضطراب (آشكار و پنهان) اسپيل برگر (40 ماده)، و پرسشنامه مقابله مذهبي (31 ماده) بوده است. تجزيه و تحليل داده‌ها به كمك روش‌هاي آمار توصيفي و آزمون‌هاي t ، تحليل واريانس، شفه و كاي دو انجام شده است.

يافته‌ها : 4/10، 8/85 و 8/3 درصد واحد‌هاي پژوهش به ترتيب از مقابله مذهبي قوي، متوسط و ضعيف برخوردار بودند. يافته‌ها آشكار نمود كه 1/10 و 9/7 درصد از آزمودني‌ها به ترتيب از اضطرب آشكار و پنهان در حد شديد وبسيار شديد رنج مي‌بردند. آزمون آماري ارتباط معني‌داري را بين اضطراب آشكار و پنهان نمونه‌ها با مقابله مذهبي آنها نشان داد (001/0P<) و (001/0P<). نتايج اين بررسي نشان داد كه تفاوت معني داري بين مقابله مذهبي واحدهاي مورد پژوهش بر حسب جنسيت(000/0P<) ، رشته تحصيلي (000/0P<) و مقاطع تحصيلي (000/0P=) وجود دارد. نتايج تفاوت معني داري را بين ميانگين نمرات اضطراب آشكار و پنهان واحدهاي پژوهش بر حسب علاقه‌مندي به رشته تحصيلي (000/0P=)و سابقه مشكلات رواني(000/0P=)نشان داد، اما بين ميانگين نمرات اضطراب آشكار و پنهان دانشجويان دختر و پسر تفاوت معني‌داري وجود نداشت.

استنتاج :اگرچه رابطه بين مقابله مذهبي و سلامت و بيماري رواني پيچيده است، اما آشكار است كه عقايد و شعائر مذهبي نقش مهمي را در پيشگيري و كاهش مشكلات هيجاني و رواني بازي مي‌كنند. بر اساس يافته‌هاي پژوهش پيشنهاد مي‌شود كه مداخلات واقدامات لازم باتكيه بر روش‌هاي مذهبي براي تأمين‌بهداشت وسلامت‌رواني دانشجويان انجام گيرد.

واژه هاي كليدي : اضطراب، اختلالات اضطرابي، بهداشت رواني، مقابله مذهبي

ترجمه لاتین در ادامه مطلب موجود می باشد

جلال شاكري (M.D.)¹، منير حسيني (M.Sc.)²، صنوبر گلشني (M.D.)²، خيراله صادقي (M.Sc.)^3،4، وحيد فيض‌الهي (M.D.)²

 1- گروه روانپزشكي، دانشكده پزشكي، دانشگاه علـوم پـزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

2- بخش روانپزشكي، بيمارستان فارابي، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

3- گروه روانشناسي، دانشكده پزشكي، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي‌ـ درماني كرمانشاه، كرمانشاه، ايران.

4ـ دانشجوي دكتراي روانشناسي، گروه روانشناسي، انستيتو روانپزشكي تهران، تهران، ايران.

  چكيده :

زمينه و هدف: مشكل ناباروري در دنياي امروز به صورت يك نگراني اجتماعي درآمده و با معضلات روان‌شناختي و اجتماعي متعددي همراه است. ايـن پديده به عنـوان حادثـه‌اي استرس‌زا، هيجان‌آور و ناكام كننده بـراي زوجيـن به خصوص زنـان مطرح مي‌باشد. ناباروري بر روابط بين فردي، اجتماعي و زناشويي تأثير گذاشته و مي‌تواند منجر به عدم تعادل روانـي و طلاق بين زوجين گـردد. عـلاوه بر ايـن، مطالعات متعدد نشـان داده است انجـام لقاح خارج رحمي خود نيز مي‌تواند با اختلالات روان‌شناختي متعدد و شديدي همراه باشد. از سوي ديگر با توجه به ميزان بالاي باروري در ايران به لحاظ جنبه‌هاي اجتماعي‌ـ فرهنگي آن به خصوص نزد زنان، اهميت ويژه‌اي را جهت مطالعه اين پديده با تكيه بر جنبه‌هاي روانـي‌ـ اجتماعي مطرح مي‌نمايد. بدين منظور اين پژوهش كه مطالعه‌اي توصيفي است با هدف تعيين ميزان سلامت‌رواني، رضايت از زناشويي و نوع راهبردهاي مقابله‌اي زنان نابارور انجام شده است.

روش بررسي: در اين پژوهش تعداد 150 زن نابارور مراجعه‌كننده به مركـز ناباروري چهارمين شهيد محراب كرمانشاه در سال 1382 با روش نمونه‌گيري آسان انتخاب و مورد بررسي قرار گرفتند. اطلاعات به وسيله پـرسشنامه‌هاي سلامت عمـومي GHQ-28، پـاسخ‌هاي مقـابله‌اي CRI و شاخص رضايـت زناشويـي IMS جمع‌آوري و براي ارزيابي يافته‌هاي تحقيق از روش‌هاي آماري t و c2 در سطح معني‌داري 05/0 درصد و نرم افزار SPSS استفاده شد.

نتايج: اين مطالعه نشان داد 44% زنان نابارور براساس پرسشنامه سلامت عمومي بيمار بودند. براساس نتايج اين پرسشنامه افراد مورد بررسي به دو گروه زنان سالم و بيمار تقسيم شدند. ميزان اضطراب در افـراد بيمار و اختلال در عملكرد در افـراد سالم به طور معني‌داري بالا بود (01/0=p). 34% زنان نابارور، كه اغلب آنان براساس پرسشنامه سلامت عمومي بيمار تشخيص داده شده بودند، پاسخ‌هاي مقابله‌اي متمركز بر هيجان داشتند و 93% افراد سالم، شيوه مقابله‌اي مسئله مدار داشتند. همچنين يافته‌ها، حاكي از آن است كه مسئله ناباروري تأثير نامطلوب چنداني در رضايت زناشويي افراد سالم نداشته است. در حالي كه 35% افراد بيمار، عدم رضايت زناشويي را عنوان كرده بودند.

نتيجه‌گيري: با توجه به نتايج اين بررسي ناباروري مي‌تواند در فرد نابارور تأثيرات روانشناختي فراواني به همراه داشته باشد و زمينه‌ساز بروز اختلالات رواني و مشكلات زناشويي شود. لذا همراهي تيم روانپزشكي با متخصصين درمان ناباروري در بهبود روند درماني و ممانعت از بروز مشكلات روانپزشكي در آنان مؤثر مي‌باشد.

 كليد واژگان: سلامت عمومي، رضايت زناشويي، شيوه‌هاي مقابله‌اي، ناباروري، لقاح داخل آزمايشگاهي.

دکتر عباس بخشی پور - دانشگاه تبریز                                                                                                  

صنم باقریان خسرو شاهی / دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی               

چکیده :

مطالعه حاضر به منظور بررسی ویژگی های روان‌سنجی نسخه فارسی پرسشنامه تجدیدنظرشده شخصیت آیزنک- فرم کوتاه (EPQ-RS) انجام گرفت. EPQ-RS یک پرسشنامه خودسنجی 48 سوالي است که برای سنجش ابعاد نوروزگرايي (N)، برونگرایی (E)، و پسيكوزگرايي (P) به کار می رود. پرسشنامه، علاوه بر این، یک مقیاس دروغ سنج (L) را شامل می‌شود. EPQ-RS به همراه پرسشنامه تجدید نظرشده شخصیتی نوروزگرايي- برونگرایی- انعطاف‌پذیری- فرم کوتاه (NEO-FFI-R) از سوی343 دانشجوی دانشگاه تبریز (175 زن، 168 مرد) که در دامنه سنی 18 تا 35 سال با میانگین سنی 23 سال قرار می‌گرفتند، تکمیل شدند. پایایی از طریق روش همسانی درونی (آلفای کرونباخ) و بازآزمایی (با فاصله یک هفته) و همچنین میانگین همبستگی بین سوالي برای مقیاس‌های N، E، P، و L برآورد شد؛ ضرایب پایایی برای مقیاس‌های N، E، و L رضایت بخش  و برای مقیاس P پایین بود. روایی آزمون از طریق همبستگی مقیاس‌های EPQ-RS با NEO-FFI--R و نیز تحلیل عاملی اکتشافی (EFA) و تحلیل عاملی تاییدی (CFA) برآورد شد. ابعاد E و N  همبستگی‌های بالایی داشتند و این میزان برای مقیاس P چندان رضایت‌بخش نبود. تحلیل عاملی اکتشافی صحت ساختار چهار عاملی آیزنک را تایید کرد اما در تحلیل عاملی تاییدی شاخص‌های برازش چندان رضایت بخش نبود.

واژه‌هاي کلیدي: EPQ-RS ،  پایایی، روایی، تحلیل عاملی اکتشافی (EFA)، تحلیل عاملی تاییدی (CFA)

Psychometric properties of Eysenck Personality Questionnaire-Revised (EPQ-R) Short Scale

Abbas Bakhshipour, Ph. D / Tabriz University

Sanam Bagharian Khorooshahi, M.A. / Shahid Beheshti University

Abstract :

This study was carried out in order to evaluate the psychometric properties of the Persian version of the Eysenck Personality Questionnaire-Revised Short-Scale (EPQ-R S) in Iranian sample. The EPQ-R S is a 48-self-report questionnaire to assess the dimensions of personality, neuroticism, extraversion, psychoticism. It also includes a Lie scale. The EPQ-R S and NEO Five-Factor Inventory (NEO-FFI-R) is completed by a sample of 343 Tabriz university students (168 males, 175 females) aged 18-35. Reliability coefficients (internal and test-retest, as well as mean inter-item correlations) were found to be satisfactory for E, N, L and low for P. The validity of the EPQ-R S is evaluated by the correlations of the subscales of EPQ-R S with the subscales of NEO-FFI-R, exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA). The E, N dimensions of EPQ-R S had high correlations with the corresponding dimensions of NEO-FFI-R. EFA results show that the EPQ-R S has a very robust four-factor structure. How ever, CFA shows a misfit of four-factor simple structure model

Keywords: EPQ-R S, NEO-FFI-R, reliability, validity, mean inter-item correlations, exploratory factor analysis (EFA), confirmatory factor analysis (CFA)

 http://iranpa.org/JCP_Ab.asp?id=13&page=1               منبع 

نام و نام خانوادگي : عليرضا زارعي

دانشكده : دانشکده روانشناسي و علوم تربيتي

استاد راهنما : ولی اله فرزاد

تاريخ دفاع : ۸۰

رشته و گرايش : کارشناسی ارشد

دانشگاه: تربیت معلم

اين پژوهش تحت عنوان ؛بررسي رابطه بين سبکهاي اسنادي و انگيزه پيشرفت با پيشرفت تحصيلي در دانش آموزان سال دوم رشته رياضي شهر اراک؛ در سال تحصيلي 80-1379 انجام شد. هدف اين پژوهش، بررسي رابطه سبکهاي اسناد با پيشرفت تحصيلي ودر نهايت بررسي رابطه بين انگيزه پيشرفت وسبکهاي اسنادي با پيشرفت تحصيلي بوده است. جامعه پژوهشي عبارت از کليه دانش آموزان دختر و پسر سال دوم رشته رياضي شهر اراک بود. از جامعه فوق 380 نفر (170 نفر دختر و 210 نفر پسر)، از طريق نمونه گيري خوشه اي چند مرحله اي به عنوان نمونه تحقيق انتخاب شدند. براي جمع آوري داده هاي مربوط انگيزه پيشرفت، از مقياس ؛انگيزش تحصيلي؛ رابرت ولرند و همکاران (1995) و براي جمع آوري داده هاي مربوط به سبکهاي اسنادي از ؛پرسشنامه سبکهاي اسنادي؛ پيترسون و سيلگمن (1982) استفاده شد. داده هاي مربوط به پيشرفت تحصيلي (معدل کل، نمره درس رياضيات 4 و نمره درس ادبيات 4) نيز از کارنامه تحصيلي دانش آموزان استخراج شد. جهت تجزيه و تحليل داده ها با استفاده از نرم افزار ‏‎SPSS‎‏ روشهاي آماري توصيفي از قبيل ميانگين،انحراف معيار و ضريب همبستگي گشتاوري پيرسون مورد استفاده قرار گرفت. تحليل آماري داده ها نشان داد: بين انگيزه پيشرفت تحصيلي و پيشرفت تحصيلي (معدل کل، نمره درس رياضيات 4 و نمره درس ادبيات 4) در هر دو جنس رابطه اي مثبت و معني دار وجود دارد. بين سبکهاي اسناد براي حوادث خوب و حوادث بد در ابعاد دروني -بيروني، کلي -اختصاصي و پايدار -ناپايدار با پيشرفت تحصيلي (معدل کل، نمره درس رياضيات 4 و نمره درس ادبيات 4) رابطه اي مشاهده نشد. بين انگيزه پيشرفت و سبکهاي اسناد براي حوادث خوب در ابعاد دروني، بيروني، کلي اختصاصي و پايدار-ناپايدار رابطه مثبت و معني دار و بين انگيزه پيشرفت با سبکهاي اسنادي براي حوادث بد در بعد دروني -بيروني رابطه منفي و معني دار مشاهده شد ولي بين انگيزه پيشرفت با سبکهاي اسناد براي حوادث بد در ابعاد پايدار-ناپايدار و کلي اختصاصي رابطه اي مشاهده نگرديد.

نام و نام خانوادگي : ناصر گودرزي

دانشكده : دانشکده علوم تربيتي

استاد راهنما : محمدتقي فراهاني

تاريخ دفاع : ۷۸

رشته و گرايش : کارشناسی ارشد علوم تربیتی

دانشگاه: دانشگاه صدرا

اين پژوهش تحت عنوان "بررسي رابطه رضايت زناشويي با منيع کنترل در کادر ذرماني بيمارستانهاي دانشگاه علوم پزشکي تهران در سال 77-78 انجام شد. هدف از اجراي اين پژوهش بررسي رابطه مولفه‌هاي رضايت از زناشويي (رضايت از ديدگاه همسر، درک و تفاهم و رضايت جنسي) با منبع کنترل افراد (شامل گرايش‌هاي سه‌گانه دروني (1)، اعتقاد به قدرتمند بودن ديگران (P)، و شانس (C) و تعيين سهم هر يک از اين متغيرها (منبع کنترل) در پيش‌بيني رضايت از زناشويي در هر سه مولفه بوده است . جامعه پژوهش شامل که در درمانگران دانشگاه علوم پزشکي تهران بود. حجم نمونه پژوهش 93 زن و مرد بوده است . جمع‌آوري داده‌ها از طريق پرسشنامه "آزمون سنجش منبع کنترل با گرايشهاي (IPC) لونسون و "پرسشنامه رضايت از زناشويي راف ، نسخه فارسي که توسط محقق تحليل عاملي شده است ، انجام گرفته است . اين پرسشنامه در يک مطالعه مقدماتي بر روي 318 نفر زن و مرد از جامعه تحقيق اجرا شد که با ظاهر شدن سه عامل اصلي در آن، روايي و پاياني آن بدست آمد. جهت تجزيه و تحليل يافته‌هاي، علاوه بر روشهاي آمار توصيفي از تحليل عوامل و تحليل رگرسيون چند متغيره به روش گام به گام استفاده شده است . تحليل آماري بر روي داده‌هاي پژوهش نشان داد که بين منبع کنترل دروني (1) و مولفه‌هاي رضايت زناشويي يعني (رضايت از ديدگاه همسر، رضايت جنسي و درک و تفاهم) رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. از طرف ديگر يافته‌ها نشان داد که بين منبع کنترل با گرايش اعتقاد به قدرتمند بودن ديگران (ح) و رضايت زناشويي (رضايت از ديدگاه همسر، درک و تفاهم) رابطه منفي و معنادار وجود دارد. اما بين منبع کنترل اعتقاد به قدرتمند بودن ديگران و رضايت از زناشويي (رضايت جنسي) رابطه معناداري وجود ندارد. همچنين يافته‌ها نشان داد که بين منبع کنترل با گرايش شانس (C) و ابعاد رضايت از زناشويي (رضايت از ديدگاه همسر، درک و تفاهم و رضايت جنسي) رابطه منفي وجود دارد. که در مولفه اول (رضايت از ديدگاه همسر) و متغير مولفه دوم (درک و تفاهم) اين رابطه معاندار است . اما اين معناداري به حدي نيست که وارد معادله رگرسيون شود. و در مورد متغيير ملاک سوم (رضايت جنسي) با منبع کنترل با گرايش شانس (C) رابطه معناداري وجود ندارد.

چاپ شده در  فصلنامه روانشناسي

سال نهم، شماره 3 (پياپي 35)، پاييز 1384

به منظور بررسي رابطه مقابله مذهبي و خوشبختي معنوي با سلامت روان نمونه اي با حجم 120 نفر از دانشجويان دانشگاه تهران که به صورت تصادفي نظام دار انتخاب شدند به مقياس مقابله مذهبي (پارگامنت، 2000) مقياس خوشبختي معنوي (اليسون، 1983) و پرسشنامه سلامت روان (گلدبرگ، 1978) پاسخ دادند. تحليل داده ها با استفاده از روش هاي آماري ضريب همبستگي، رگرسيون و آزمون F انجام شد. متغير پيش بين سبک مقابله مذهبي با دو سطح مثبت و منفي، خوشبختي معنوي و تحصيلات و متغير ملاک، سلامت روان (کل)، شکايات جسماني، اضطراب و بي خوابي، نارسا کنش وري اجتماعي و افسردگي بود. در الگوي تحليل رگرسيون رابطه بين مقابله مذهبي مثبت و منفي، خوشبختي معنوي و تحصيلات و متغيرهاي سلامت روان (کل)، شکايات جسماني، اضطراب و بيخوابي، نارسا کنش وري اجتماعي و افسردگي بررسي شد. نتايج نشان داد که بين سبک مقابله مذهبي منفي و سلامت روان همبستگي معنادار p<0.01) و r = 0.32 ( وجود دارد. ولي بين سبک مقابله مذهبي مثبت با سلامت روان رابطه معناداري مشاهده نشد. همچنين بين خوشبختي معنوي با سلامت روان همبستگي معنادار )در سطح P<0.01 وr = 0.49 ) وجود دارد